Όταν η πέννα συναντούσε το μελάνι τότε γεννιόταν η καλλιγραφία. Τόπος γέννησης; Το χαρτί.
Δυστυχώς, ο χρόνος της παραπάνω πρότασης είναι παρελθοντικός και δε νομίζω να αναρωτιέστε το γιατί. Στην Ελλάδα, όπως όλα τα πράγματα αξίας, η καλλιγραφία έχει εγκαταλειφθεί για πάνω από σαράντα χρόνια. Στα σχολεία παλαιότερα δίδασκαν τους μαθητές να γράφουν όμορφα γράμματα με τον κονδυλοφόρο. Θεωρήθηκε, όμως, ξεπερασμένο και καταργήθηκε. Διότι, δεν έχει αξία κάποιος να γράφει όμορφα. Μπορεί να γράφει όπως θέλει, χωρίς να ενδιαφέρεται για την αισθητική πλευρά του ζητήματος. Άλλωστε, στην εποχή του υπολογιστή ποιος έχει ανάγκη να κάνει όμορφα γράμματα…
Η ετυμολογία της λέξης καλλιγραφία προέρχεται από την ένωση δύο αρχαίων λέξεων κάλλος + γράφω, τις οποίες ενώνοντάς τις δημιουργούν την ωραία γραφή.. και αυτό πραγματικά είναι η καλλιγραφία, μια όμορφη γραφή.
Η καλλιγραφία πλέον στις μέρες μας είναι μία τέχνη, όπως η ζωγραφική για παράδειγμα. Ο άνθρωπος ξέχασε να κάνει τα όμορφα γράμματα, ποιος να του τα διδάξει άλλωστε; Κι έτσι η καλλιγραφία περιορίζεται μόνο σε εκθέσεις τέχνης .Κι αυτές οι εκθέσεις, βέβαια, εννοείται, δεν λαμβάνουν χώρα στην Ελλάδα αλλά μόνο στο εξωτερικό. Πράγματι, η καλλιγραφία είναι πολύ διαδεδομένη στο εξωτερικό όπου εκεί υπάρχουν αμέτρητοι επαγγελματίες καλλιγράφοι, οι οποίοι δημιουργούν και εκθέτουν τα έργα τους.
 |
| Εβδομαδιαίο πρόγραμμα δημοτικού.Έτος 1957,όπου φαίνεται το μάθημα της καλλιγραφίας |
«Στο δημοτικό είχαμε μάθημα Καλλιγραφίας, με πέννα κιόλας!», μου έλεγε ενθουσιασμένη μητέρα μαθητή της τάξης μου, με αφορμή τα δυσανάγνωστα γράμματα του μικρού.» Πόσα ρούχα είχα λερώσει με μελάνια! Να μη μιλήσω για τα χέρια! Μετά στο Γυμνάσιο, στα τεστ κέρδιζα πόντους λόγω του θαυμάσιου γραφικού μου χαρακτήρα!», συνέχιζε την…γραφική της αναδρομή. «Τώρα, όταν φτιάχνω τη λίστα σουπερμάρκετ, θλίβομαι! Πού πήγαν εκείνα τα θαυμάσια γράμματα. Τα άφησα και με αφήσανε!! Ξεχάστηκε η Καλλιγραφία, οι πέννες και τα μελάνια…. Είναι ένα είδος… προδοσίας στην ίδια μας τη γραφή!» (και ίσως δεν είχε άδικο σκεφτόμουν όση ώρα την άκουγα.)
Σήμερα, την εποχή των ηλεκτρονικών μηνυμάτων κρίνω ότι η καλλιγραφία ήταν σημαντικό μάθημα ζωής. Μαθαίναμε την αξία του κάθε γράμματος ξεχωριστά κατατάσσοντάς τα ισότιμα εκτός των κεφαλαίων. Τα κεφαλαία κάθε παραγράφου είχαν περισσότερα δικαιώματα και μπορούσαν να πλουμιστούν με διάφορες εικαστικές παρεμβάσεις, τα πνεύματα και οι τόνοι έκαναν τις δικές τους ακροβατικές κινήσεις στο χαρτί λες και ήταν έτοιμα να πέσουν στη γραμμή του τετραδίου.
Μία άλλη εποχή. Της γραφής αυτή τη φορά, που χάθηκε με τα χρόνια και μαζί της χάθηκε και η ομορφιά του να γράφεις πάνω σε μία κόλλα ,ζωντανεύοντας περίτεχνα τα γράμματα σε ένα σκηνικό σκέψεων. Είναι από κείνες τις στιγμές που νοσταλγείς και καρτερείς συνάμα τον ερχομό μιας φίλης από τα παλιά: της καλλιγραφίας…
Μαρία Σαμουρκασίδου
Εκπαιδευτικός
Vaterlo 