5 ρεμπέτικα τραγούδια που μοιάζουν με ρεπορτάζ

Μερικά ρεμπέτικα τραγούδια είναι αληθινά ρεπορτάζ της εποχής. Πολιτικά, ιστορικά και κοινωνικά γεγονότα, ιστορίες που απασχόλησαν τα πρωτοσέλιδα της εποχής.

Η περιγραφικότητα των ρεμπέτικων τραγουδιών είναι γεγονός πέραν πάσης αμφισβητήσεως, αφού τα κύρια χαρακτηριστικά των τραγουδιών αυτών, έξω από την «ηδονική» ομορφιά και την προκλητική μακροζωία τους, είναι η αμεσότητα και η περιγραφικότητα. Δεν είναι καθόλου περίεργο ότι άνθρωποι «αγράμματοι» ακαδημαϊκώς, αλλά με πλήρη γνώση του ελληνικού θησαυρού της παραδοσιακής μουσικής και στιχουργικής, όσο και του κοινωνικού γίγνεσθαι, (περι)έγραφαν – εκφράζονταν δηλαδή στα τραγούδια τους με σαφήνεια, λιτότητα, συνοπτικότητα, ομορφιά και ενάργεια, κάτι άλλωστε που διακρίνει και τα δημοτικά μας τραγούδια.

1. Κακούργα πεθερά (Ιάκωβου Μοντανάρη), 1931

Στις 7 – 1 – 1931 ο εργολάβος Δημήτρης Αθανασόπουλος δολοφονήθηκε (και ..τεμαχίστηκε) με σχέδιο της πεθεράς του, από τη σύζυγο, τον ανιψιό της πεθεράς και την υπηρέτρια. Εκδόθηκε σε 5 ηχογραφήσεις, τότε, με διαφορετικούς τραγουδιστές και πουλήθηκαν 90.000 δίσκοι, ρεκόρ ως το 1960. Παραμένει ως σήμερα η φράση: «Καημένε Αθανασόπουλε».

2. Πλημμύρα (Μάρκου Βαμβακάρη), 1934.

Εκπληκτικό «ρεπορτάζ» του Μάρκου για μια καταστροφική πλημμύρα του 1934, με εικόνες που δεν …πιάνουν οι σημερινές κάμερες… και ονοματίζοντας τα μέρη που επλήγησαν ιδιαίτερα, τα οποία πλημμυρίζουν και σήμερα…

3. Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι (Απόστολου Καλδάρα), 1947. Κρυπτοεμφυλιοπολεμικό άσμα με αλλαγμένα, λόγω σκληρής και βλακώδους λογοκρισίας, στιχάκια για να φαίνεται …ερωτικό, ενώ είναι της φυλακής! Το, προ λογοκρισίας, αυθεντικό στιχάκι έλεγε: Πόρτα κλείνει πορτ’ ανοίγει και βαρύ ‘ναι το κλειδί· τι έχει κάνει και το κλείσαν το παιδί στη φυλακή;

4. Γίνομαι άντρας (Παναγιώτη Τούντα), 1933.

Σε έναν τεκέ, χώρο ανδροκρατούμενο, πήγε ένα βράδυ κάποια λεσβία (και με «…γκόμενα μια δούλα που τής τα ‘χε φάει ούλα…», όπως αποκαλύπτει ο «ρεπόρτερ» Π. Τούντας) ντυμένη άντρας, για να φουμάρει. Τη μυρίστηκαν οι μάγκες στο τέλος, αλλά τής τη χάρισαν. Μάλιστα τής έλεγαν με …σορόπια (πάντα σύμφωνα με τον αξιόπιστο «ρεπόρτερ») «γειά σου αγοροκοριτσάρα…».

5. Ο Σαρκαφλιάς (Βασίλη Τσιτσάνη), 1939.

Πραγματική ιστορία, μάλλον τέλη του 1920, ωραιοποιημένη, ως συνήθως, απ’ τον Τσιτσάνη. Ο σκληρός μάγκας και δολοφόνος Σαρκαφλιάς ή Σακαβλιάς, δολοφονήθηκε στις φυλακές Τρικάλων από τον γεροντόμαγκα Αντωνίτση, επειδή τον είχε προσβάλει… θανάσιμα. Το όργανο του φόνου ήταν μια λαβή τηγανιού, τροχισμένη σα φαλτσέτα.